Advertisement
Қазақстан жаңалықтары - Alataunews
  • Русский язык
  • Басты бет
  • Жаңалықтар
  • Әлем
  • Саясат
  • Қоғам
  • Мақала
  • Сұхбат
No Result
View All Result
Whatsapp
  • Басты бет
  • Жаңалықтар
  • Әлем
  • Саясат
  • Қоғам
  • Мақала
  • Сұхбат
No Result
View All Result
Қазақстан жаңалықтары - Alataunews
No Result
View All Result
Басты бет Жаңалықтар

Мектеп – ұлттың ертеңі: Алматы облысында білім ошақтарының тапшылығы қалай шешіліп жатыр?

Мектептің үш ауысымда жұмыс істеуі – білім саласындағы қордаланған мәселелердің бірі. Мұндай жағдай баланың сапалы білім алуына, ұстаздардың еңбек етуіне және ата-аналардың күнделікті тұрмысына әсер етеді. Кейінгі жылдары Алматы облысында жаңа мектептер салынып, оқу орындарының тапшылығын азайтуға ерекше көңіл бөлініп келеді. Алайда халқы жыл санап көбейіп, елді мекендері кеңейіп жатқан өңірде мектеп құрылысы өсіп келе жатқан сұранысты өтей ала ма? Бұл бағытта атқарылып жатқан жұмыстар қандай нәтиже беріп жатыр?, деп хабарлайды alataunews.kz.

Қорлан Нұрланқызы
20.10.2026
Жаңалықтар

Білімге салынған қаржы – болашаққа инвестиция

Қазақ қашанда білімді ел болудың басты шарты санаған. «Білекті бірді жығар, білімді мыңды жығар» деген сөз бүгін де мәнін жоғалтқан жоқ. Мектеп салу – тек құрылыс жүргізу емес, ұрпақтың білім алуына жағдай жасау, елдің ертеңіне инвестиция құю.

Алматы облысының ерекшелігі – елдегі ең ірі мегаполис Алматы қаласымен шектес орналасуы. Қала маңындағы елді мекендердің кеңеюі, тұрғын үй құрылысының қарқын алуы және ішкі көші-қон ауылдардың әлеуметтік инфрақұрылымына түсетін жүктемені арттырып отыр. Әсіресе, Қарасай, Іле және Талғар аудандарында бұл мәселе айқын сезіледі. Бір кездері шағын ауылға арнап салынған мектеп бүгінде бірнеше мың тұрғыны бар елді мекеннің қажеттілігін өтеуге мәжбүр. Ал халық саны артқан сайын оқушы орындарының тапшылығы да күрделене түседі.

Үш ауысымды оқыту жағдайында білім беру ұйымының жұмыс күні ұзарады. Бұл сабақ кестесін ұйымдастыруға, қосымша білім беру мен үйірме жұмыстарына, оқушылардың демалысына әсер етуі мүмкін. Демек, мектеп тапшылығын тек жаңа ғимарат салу мәселесі ретінде қарастыру жеткіліксіз. Оның түпкі себебі – халық санының өсуі мен әлеуметтік инфрақұрылымды жоспарлау арасындағы сәйкессіздік.

Қарасайдағы өзгеріс: үш ауысымды оқыту тарихта қалды

Қарасай ауданындағы нәтижені ұзақ мерзімге сақтау үшін жаңа тұрғын үй алаптарының пайда болуын, оқушылар санының жыл сайынғы өзгерісін және болашақтағы демографиялық жүктемені алдын ала есептеу қажет. Бүгін жеткілікті орын бірнеше жылдан кейін қайта тапшылыққа айналмауға тиіс.

Алматы облысында бұл мәселені шешу бағытындағы нәтижелердің бірі Қарасай ауданында байқалады. 2022 жылы ауданда 12 мектеп үш ауысымда жұмыс істеген. Кейінгі төрт жылда 13 жаңа мектеп салынып, тағы үш білім беру ұйымына қосымша ғимарат пайдалануға берілді. Жаңа мектептердің сегізі «Келешек мектептері» ұлттық жобасы аясында бой көтерген.

Ресми мәліметке сәйкес, осы жұмыстардың нәтижесінде Қарасай ауданында үш ауысымды оқыту мәселесі толық шешілген. Бүгінде ауданда 83 мектеп бар. Оның 62-сі мемлекеттік, 21-і жекеменшік білім беру ұйымы. Бұл көрсеткіштер мектеп құрылысын жүйелі жүргізу арқылы жинақталған тапшылықты азайтуға болатынын көрсетеді.

Жаңа білім ошақтарының бой көтеруі ата-аналар үшін де қуанышты жаңалық. Өйткені әрбір отбасы баласының кең әрі жарық сыныпта, заманауи жабдықталған мектепте білім алғанын қалайды.

«Балаларымыздың жақсы жағдайда білім алғанын қалаймыз. Жаңа мектептердің салынып жатқаны бізді қуантады. Кең сыныптар, заманауи кабинеттер мен түрлі үйірмелер балалардың жан-жақты дамуына мүмкіндік береді деп сенеміз. Ең бастысы, әр бала өз ауылында сапалы білім алса екен», – дейді ата-аналардың бірі.

Дегенмен мұндай нәтижені ұзақ мерзім бойы сақтау үшін жаңа тұрғын үй алаптарының пайда болуын, оқушылар санының жыл сайынғы өзгерісін және болашақтағы демографиялық жүктемені алдын ала есептеу маңызды. Өйткені бүгін жеткілікті болған мектеп орны бірнеше жылдан кейін қайта тапшылыққа айналуы мүмкін.

Ақсайдағы ахуал: жаңа мектеп күткен ауыл

Облыс басшысы Шыңғыс Әрінов Іле ауданы тұрғындарымен кездесуде Ақсайдағы жаңа мектеп құрылысын 2027 жылдың көктемінде бастау жоспарланып отырғанын мәлімдеді.

«Өкінішке қарай, Іле ауданы елімізде үш ауысымды оқыту бойынша алдыңғы орында тұр. Бұл түйткілді шешу үшін бар күшімізді саламыз. Ақсай ауылында жаңа мектептің құрылысы көктемге қарай басталады деп жоспарлап отырмыз», – деді облыс әкімі Шыңғыс Әрінов.

Әкімнің мәлімдемесі мәселенің өзектілігін көрсеткенімен, тұрғындар үшін басты өлшем – құрылыстың нақты басталуы мен жаңа мектептің пайдалануға берілуі. Әзірге оқушылар орын тапшылығының күнделікті қолайсыздығын сезініп отыр.

Қарасай ауданындағы оң өзгерістерге қарамастан, облыстың барлық аумағында жағдай бірдей емес. Мәселен, Іле ауданының Ақсай ауылында балалар үшінші жыл қатарынан үш ауысымда білім алып келеді. Ауылдағы мектеп ғимаратының іргетасы 1958 жылы қаланған. Орын тапшылығына байланысты бастауыш сынып оқушыларының бір бөлігі Мәдениет үйінде сабақ оқуға мәжбүр.

Бұл мәселе Алматы облысының әкімі Шыңғыс Әриновтің тұрғындармен кездесуінде де көтерілді. Өңір басшысы Іле ауданында үш ауысымды мектеп мәселесі күрделі екенін айтып, Ақсай ауылында жаңа білім беру нысанының құрылысын 2027 жылдың көктеміне қарай бастауды жоспарлап отырғанын жеткізді. Сонымен қатар, 2026 жылы Нұрғиса Тілендиев ауылында «Келешек мектептері» жобасы аясында 900 орындық мектеп ашылды. Өтеген батыр кентінде, Байсерке және Жайнақ ауылдарында жаңа мектептерді жеке инвесторлардың қаражатына салу жоспарланған.

Бұл деректер облыс ішіндегі білім беру инфрақұрылымының даму қарқыны әркелкі екенін көрсетеді. Бір ауданда үш ауысымды оқыту мәселесі шешілсе, екінші ауданда оқушылар әлі де жаңа мектептің салынуын күтіп отыр.

Заманауи мектептің өлшемі – білім сапасы

Облыстың білім саласының тоғыз айлық қорытындысы бойынша, өңірде оқушылар саны жыл сайын шамамен 7–10 мың балаға артып келеді. 2026–2027 оқу жылында 37 004 бала бірінші сыныпқа қабылданған. Бұл өсім мектеп құрылысына ғана емес, педагог кадрларға да сұранысты күшейтеді.

Сол есептегі ҰБТ орташа нәтижесі 2024 жылы 73,38 балл, ал 2026 жылы 67,99 балл болған. Бір ғана тест нәтижесі білім сапасын толық сипаттамайды, алайда ол оқыту нәтижесіне қосымша назар аударуды қажет ететін белгі. Білім беру инфрақұрылымын дамытуда ғимарат саны негізгі көрсеткіштердің бірі болғанымен, ол білім сапасын толық сипаттай алмайды. Заманауи мектептің тиімділігі бірнеше жағдайға байланысты.

Біріншіден, мектептің орналасуы маңызды. Жаңа ғимарат оқушы саны көп аумақтан алыс болса, орын тапшылығы формалды түрде азайғанымен, балалардың мектепке қатынау мәселесі сақталуы мүмкін. Екіншіден, педагог кадрлармен қамтамасыз ету қажет. Жаңа мектептің сапалы жұмыс істеуі білікті мұғалімдерге, пәндік кабинеттерге және оқу жабдықтарына тәуелді. Үшіншіден, мектеп құрылысы тұрғын үй салу қарқынымен қатар жоспарлануы тиіс. Әсіресе, Алматы агломерациясында бұл мәселе өзекті.

Сондықтан білім беру жүйесінің нәтижесін тек пайдалануға берілген мектептердің санымен емес, сыныптардың толымдылығы, оқушылардың мектепке жету уақыты, мұғалімдермен қамтылуы және білім сапасы арқылы бағалау орынды.

Білім инфрақұрылымы – өңір дамуының көрсеткіші

Мектеп құрылысы – әлеуметтік саясаттың маңызды бөлігі. Өйткені білім беру нысандарының қолжетімділігі тұрғындардың өмір сапасына, елді мекендердің тартымдылығына және болашақ ұрпақтың мүмкіндіктеріне әсер етеді. Қарасай ауданындағы тәжірибе жүйелі инвестицияның нәтижесін көрсетсе, Ақсай ауылындағы жағдай шешімін күткен мәселелердің әлі бар екенін аңғартады. Алматы облысы үшін алдағы негізгі міндет – мектеп тапшылығын жоюмен шектелмей, оның қайта туындауына жол бермейтін жоспарлау жүйесін қалыптастыру. Өйткені сапалы білімге қолжетімділік баланың қай ауылда дүниеге келгеніне немесе қай елді мекенде тұратынына байланысты болмауы тиіс.

Тегтер: Алматы облысыҚазақстан

Соңғы жаңалықтар

Қонаевта 250-ден астам сарапшы білім беруде жасанды интеллектіні қолдану мәселесін талқылады

Қорлан Нұрланқызы
20.11.2026

Интернеттегі алаяқтықтан сақ болайық

Акжаркын
20.11.2026

Нашақорлыққа жол жоқ: болашақ өз қолымызда

Акжаркын
20.11.2026

Алматы облысында үйдің шатыры өртеніп, бір бөлігі опырылды

Қорлан Нұрланқызы
20.11.2026

Өзбекстанда қазақ жазушысы Рахметолла Райымқұловтың ескерткіші ашылды

Қорлан Нұрланқызы
20.11.2026

  • Басты бет
  • Жаңалықтар
  • Әлем
  • Саясат
  • Қоғам
  • Мақала
  • Сұхбат
ZERO.kz

© 2022-2024 www.alataunews.kz

  • Басты бет
  • Жаңалықтар
  • Әлем
  • Саясат
  • Қоғам
  • Мақала
  • Сұхбат
  • Русский язык

© 2022-2024 www.alataunews.kz