Меншік құқығы – әрбір азаматтың конституциялық құқықтарының бірі. Қазақстан Республикасының заңнамасы жеке мүлікті қорғауға ерекше мән береді, өйткені меншікке қол сұғылмаушылық қағидаты құқықтық мемлекеттің маңызды белгілерінің бірі болып саналады. Әр азамат өз еңбегімен тапқан немесе заңды негізде иеленген мүлкіне еркін иелік етуге, оны пайдалануға және оған билік етуге құқылы.
Жеке мүлікке тұрғын үйлер, жер учаскелері, автокөліктер, ақша қаражаты, бағалы қағаздар, тұрмыстық техника, жиһаз және өзге де материалдық құндылықтар жатады. Бұл мүліктер азаматтың жеке меншігі болып табылады және мемлекет тарапынан қорғалады. Меншік иесі өз мүлкін заң аясында пайдалануға, сатуға, сыйға тартуға немесе мұраға қалдыруға құқылы.
Қазақстан Республикасының Конституциясында және өзге де нормативтік-құқықтық актілерінде әркімнің меншік құқығының қорғалатыны нақты көрсетілген. Ешкім де заңда көзделген негіздерсіз өз мүлкінен айырылмауға тиіс. Бұл қағида азаматтардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғауға бағытталған.
Сонымен қатар жеке мүлікке заңсыз қол сұғу құқық бұзушылық болып табылады. Ұрлық жасау, алаяқтық жолмен мүлікті иемдену, бөтеннің мүлкін қасақана бүлдіру немесе жою сияқты әрекеттер заң бойынша жауапкершілікке әкеп соғады. Мұндай құқық бұзушылықтар азаматтардың мүліктік құқықтарын бұзып қана қоймай, қоғамдағы тәртіп пен қауіпсіздікке де кері әсер етеді.
Меншікке құрметпен қарау – құқықтық мәдениеттің маңызды көрсеткіші. Әр азамат өз мүлкіне жауапкершілікпен қарап қана қоймай, өзгенің мүлкін де құрметтеуі қажет. Қоғамда меншік құқығының сақталуы адамдар арасындағы сенімді нығайтып, қоғамдық тұрақтылықтың қалыптасуына ықпал етеді.
Қазіргі таңда құқық қорғау органдары азаматтардың мүліктік құқықтарын қорғау бағытында жүйелі жұмыстар жүргізуде. Құқық бұзушылықтардың алдын алу, тұрғындар арасында құқықтық түсіндіру жұмыстарын жүргізу және заң талаптарының орындалуын қамтамасыз ету – осы бағыттағы маңызды міндеттердің бірі.
Жеке мүлікке қол сұғылмаушылық қағидатын сақтау – заң үстемдігін нығайтудың маңызды шарты. Әр азамат заң талаптарын құрметтеп, өзгенің мүлкіне жауапкершілікпен қараған жағдайда ғана қауіпсіз әрі құқықтық қоғам қалыптасады.
«Заң мен тәртіп» қағидатын ұстана отырып, біз қоғамдағы тұрақтылықты нығайтып, азаматтардың құқықтары мен заңды мүдделерінің қорғалуына үлес қоса аламыз.
